" سال 1398 ؛ رونق تولید "                                      

صفحه اصلي|پست الكترونيكي|منشور اخلاقي سازمان|English|حفظ حریم شخصی|توافق سطح خدمات
جستجوي پيشرفته جستجو در وب
? اخبار > یادداشت سلیمان پاک سرشت، رئیس سازمان آموزش فنی و حرفه ای کشور؛تجربه ها و درس های مسابقات جهانی مهارت| روزنامه ایران


نسخه چاپي  ارسال به دوست


یادداشت سلیمان پاک سرشت، رئیس سازمان آموزش فنی و حرفه ای کشور؛تجربه ها و درس های مسابقات جهانی مهارت| روزنامه ایران

گزارش و درس های مسابقات جهانی مهارت

سلیمان پاک سرشت

رئیس سازمان آموزش فنی  حرفه ای کشور

 

مسابقات جهانی مهارت در کازان روسیه به پایان رسید و کشورهای چین، روسیه و کره بر اساس میانگین امتیاز مدالها مقامهای اول تا سوم جهان را کسب کردند. تیم ملی مهارت کشورمان با بیست و چهار پله ارتقاء در رتبه جهانی نسبت به مسابقات جهانی 2017 ابوظبی و با 9 امتیاز مدال در جایگاه پانزدهم جهان ایستاد. کشور ما از سال 2000 در سازمان جهانی مهارت عضویت دارد و تاکنون در 10 دوره این مسابقات شرکت کرده است. در آخرین دوره این مسابقات که در سال 2017 در کشور ابوظبی برگزار شد تیم ملی کشورمان در 24 رشته شرکت کرد و در بین 59 کشور در رتبه 39 قرار گرفت. 

مسابقات جهانی مهارت جشنواره ای برای معرفی توان مهارتی کشورها و ترویج اهمیت مهارتها برای نسل جوان و بستری برای همکاری کشورها در حوزه مهارت آموزیست. این رویداد دو سال یک بار توسط سازمان جهانی مهارت که نهادی غیرسیاسی و غیرانتفاعی برای توسعه ی مهارت آموزی در جهان است برگزار می شود. این سازمان که در حال حاضر 82 کشور در آن عضویت دارند، فعالیت خود را از دهه 1940 و برای بازسازی اقتصاد کشورهای آسیب دیده از جنگ جهانی از طریق تربیت نیروی کار ماهر آغاز کرده و تاکنون چهل و پنج دوره مسابقه جهانی برگزار کرده است. این دوره از مسابقات با حمایت مالی بنگاههای بزرگ اقتصادی مانند سامسونگ، روساتوم، زیمنس، دی ام جی موری و حامیان متعدد دیگری که در تامین تجهیزات و اجرای مسابقات نقش ایفا می کنند برگزار شد. نکته جالب توجه این مسابقات آن است که در حاشیه آن مسابقاتی برای نوجوانان و نیز مسابقاتی برای مهارتهای آینده نیز برگزار می شود که رسمیت مسابقات اصلی را ندارند اما اهمیت آنها برای کشورهای صاحب نام در مهارت آموزی کمتر از مسابقات اصلی نیست. در عین حال برای تعدادی از رشته ها نیز که بناست در سالهای آینده وارد مسابقات اصلی شوند، مسابقات نمایشی برای ارزیابی آمادگی کشورها و تدارک روال ها و استانداردهای سنجش مهارت برگزار می شود. کشور میزبان این مسابقات بر اساس رای گیری کشورهای عضو و در جریان برگزاری این رویداد سالانه تعیین می شود و امسال کشورهای عضو تصمیم  گرفتند که از بین ژاپن و فرانسه که برای میزبانی مسابقات سال 2023 اعلام آمادگی کرده بودند، کشور فرانسه و شهر لیون را انتخاب کنند. میزبانی این مسابقات گذشته از فواید و تبعات اقتصادی برگزاری یک رویداد جهانی یک هفته ای، فرصت بی نظیری برای توسعه و ترویج مهارت آموزی کشورهاست. میزبان این دوره مسابقات، تورهای پرتعدادی برای دانش آموزان مدارس از سراسر فدراسیون روسیه تدارک دیده بود و حجم پرتعداد دانش آموزان و دانش جویان بازدیدکننده از این مسابقات و فعالیتهای علمی و ترویجی آن نشان می داد که عزم نیرومندی برای مهارتی سازی نظام آموزش در روسیه شکل گرفته است. 

همزمان با هر دوره مسابقات جهانی، کنفرانس علمی با حضور متخصصان، مدیران نهادهای آموزشی، نمایندگان بنگاههای اقتصادی و سیاستگذاران حوزه آموزش کشورهای عضو این سازمان نیز برگزار می شود که عمدتا متمرکز بر انتقال تجارب کشورها در بهبود وضعیت آموزش و سنجش مهارتها و یا اقدامات ابداعی و موفق برای اصلاح نظام مهارت آموزیست. در عین حال نشستی نیز با عنوان نشست وزرای آموزش برای تصمیم گیری در امور سازمان و نیز تحلیل روندهای جهانی حوزه آموزش مهارتی برگزار می شود. دو رویداد اخیر یعنی کنفرانس علمی و نشست وزرا برای بیشتر کشورها به اندازه مسابقات اهمیت دارد چرا که به واسطه آن فرصت آگاهی از روندها و تحولات جهانی در حوزه آموزش مهاتی و نیز تعامل با کشورهای موفق در بهبود و اصلاح نظام آموزش مهارتی را پیدا می کنند. شعار کنفرانس علمی امسال، مهارت برای تغییر (Skill for Change) بود. در این رویداد دو روزه پنل ها و کارگاههای متعددی در موضوعاتی چون اصلاح نظام های آموزشی با تاکید بر توسعه مهارتهای فراگیران، ضرورت به روزرسانی نظام های مهارت آموزی کشورها متناسب با تحولات تکنولوژیک در فضای کسب و کارها، تحلیل تبعات روندهای جهانی دیجیتالی شدن کار و توسعه استفاده از هوش مصنوعی و تکنولوژی های ابری و تجارب برتر کشورها در مدیریت مهارت آموزی برای آینده برگزار شد. در نشست وزرای آموزش نیز که در دو نوبت  5 ساعته برگزار شد، همکاریهای بین المللی برای استقرار نظام معتبر و متشکلی برای ارزشیابی مهارت نیروی کار مورد بحث قرار گرفت. محور اصلی بحث نشست وزرای آموزش، بحث و بررسی در مورد مدل پیشنهادی سازمان جهانی مهارت برای سنجش هماهنگ مهارت نیروی کار در کشورهای عضو این سازمان بود. در عین حال وزرای برخی از کشورها که تجارب موفقی در اجرای طرح های تحولی در زمینه آموزش و یا سنجش مهارت داشتند فرصت یافتند تا گزارش اقدامات کشورهای متبوع خود را ارائه کنند. بیانیه پایانی این نشست موید موافقت کشورهای عضو برای پیوستن به جریانی جهانی برای ارتقای کمیت و کیفیت آموزش و سنجش مهارت بود.

مسابقات جهانی مهارت دارای پروتکل ها، قواعد و مقررات و استانداردهای ویژه ایست که کشورهای عضو و شرکت کننده در مسابقات باید آنها را رعایت کنند. مهم ترین و شاید محوری ترین ویژگی این مسابقات نظام پیشرفته سنجش مهارتهاست. هر رشته ای در این مسابقات دارای یک هیات متخصص و کارشناس تصمیم گیر است که بر اساس پروتکل خاصی در مورد اینکه مهارت شرکت کنندگان را چگونه بسنجند، تصمیم می گیرند. برخلاف بیشتر مسابقاتی که در حوزه آموزش می شناسیم، در این مسابقات از سوالات چهارگزینه ای و یا تشریحی خبری نیست و به جای آن پروژه ای تعریف شده است مشتمل بر مراحل و بخش های مختلف که رقابت کنندگان باید به صورت عملی و با استفاده از ابزارها و تکنولوژی هایی که در اختیار دارند و در محیطی که کاملا تحت نظارت است، آن را به پایان برسانند. خروجی نهایی این پروژه محصولی است که برای تولید آن فرد باید به کلیه شایستگی های کلیدی آن رشته آن هم با استانداردهای جهانی مجهز باشد. یکی از درس های رایج این مسابقات برای کشورهای عضو الگوی گرفتن از کیفیت بالای نظام سنجش مهارتها و پروژه محور بودن آن است. موضوعی که در کشور ما نیز شدیدا مورد نیاز است. متاسفانه در ادوار گذشته و متاثر از فضایی که بر نظام آموزش رسمی کشورمان حاکم بوده است، نظام سنجش مهارت به سمت ارزیابی های بی کیفیت محفوظات نظری و تست های چند جوابی سوق داده شده است و ضرورت دارد کلیه نهادهای آموزش مهارتی کشورمان با مشاهده نتایج زیان بار چهارگزینه ای شدن سنجش در آموزش عمومی و دانشگاهی، برای حفظ اعتبار و جایگاه آموزش های مهارتی به سرعت نسبت به استقرار نظام پروژه محور سنجش مهارت اقدام کنند. برنامه ای که از سال گذشته در سازمان آموزش فنی و حرفه ای کشور شروع شده و تاکنون اجرای آن در 10 رشته مهارتی به نتیجه رسیده است. البته روشن است که بخشی از این ساده سازی و سهل گیری سنجش مهارت در نهادهای آموزشی ذیربط به دلیل فقدان منابع مالی لازم برای تامین لوازم برگزاری آزمونهای معتبر پروژه محور در سنجش مهارت است؛ چرا که برگزاری این آزمونها بسیار هزینه بر است و با تعرفه های تعیین شده برای برگزاری آزمونهای مهارتی ابدا تناسب ندارد. لذا ضرورت دارد سازمان برنامه و بودجه در برنامه های سنواتی نهادهای آموزش مهارتی موضوع تربیت آزمونگران مهارتی، استانداردسازی و پروژه محور کردن آزمونهای مهارتی را به عنوان یک محور کلیدی هم در تامین اعتبار سنواتی و هم ارزیابی عملکرد آنها درج کند.

نکته ی دیگری که در برگزاری این مسابقات مشهود بود، آمادگی جدی و از قبل برنامه ریزی شده کشورها برای حضور در این رویداد بود. بررسی ها نشان می دهد که در اغلب این کشورها، سازمان مستقل یا هیاتی بلندپایه زیر نظر یک مقام رسمی کشوری مدیریت و اجرای این مسابقات را در سطح ملی و جهانی برعهده دارند. برگزاری مسابقات مهارتی نه یک اقدام مقطعی بلکه یک پروژه ملی قلمداد می شود که در قالب آن می توان سطح کیفی آموزش و سنجش مهارتی کشور را به طور مداوم رصد کرد و ارتقاء داد. بنگاههای اقتصادی که به طور طبیعی از مصرف کنندگان محصولات نظام آموزش مهارتی به شمار می روند و کیفیت نیروی کار ماهر کشور تاثیر بی بدیلی در عملکرد آنها دارد، در مدیریت و برگزاری این مسابقات نقش جدی دارند و بدین ترتیب برگزاری مسابقات ملی و جهانی برای این کشورها نه یک رویداد بلکه یک پروژه همکاری بلندمدت برای تضمین ارتقای توان مهارتی نیروی کار این کشورهاست. متاسفانه در کشور ما مسابقات مهارتی ابدا از اهمیتی که سایر مسابقات و المپیادهای آموزشی دارند، برخوردار نیستند. نه دستگاههای آموزش مهارتی چندان بهایی بدان می دهند و نه برای بنگاههای اقتصادی جذابیت چندانی دارد. عضویت ایران در سازمان جهانی مهارت در زمره عضویت های رسمی کشورمان در مجامع بین المللی قرار نمی گیرد و در نتیجه حق عضویت آن از منابع تدارک دیده شده ملی بدین منظور تامین نمی شود. از سال 2000 سازمان آموزش فنی و حرفه ای کشور به عنوان نماینده کشورمان در سازمان جهانی مهارت مسئولیت تام تامین حق عضویت، برگزاری مسابقات ملی و تدارک مسابقات جهانی را با تکیه بر منابع و اعتبارات محدود خود برعهده داشته است. موضوعی که در تدارک تیم مهارت کشورمان برای شرکت در این دوره مسابقات جهانی کازان به شدت محدودیت ایجاد کرد و موجب شد تنها در 10 رشته بتوانیم در این مسابقات شرکت کنیم و تدارک اردوهای آمادگی نیز با توجه به اعتبارات محدود سازمان با دشواری همراه بود. نکته مهم این است که فقدان یک نظام مشترک همکاری بین دستگاهی و نیز با مشارکت بخش خصوصی در مدیریت و برگزاری این مسابقات مانع از شکل گیری یک سنت نیرومند حمایت از تربیت نیروی نخبه مهارتی در کشور شده است. امری که در یک نگاه واقع بینانه بیشترین تبعات منفی آن متوجه بنگاههایی است که با ورود فناوریهای جدید نیازمند نیروی کار ماهر در طراز جهانی هستند. یکی از اقدامات ضروری برای برون رفت از وضعیت موجود مدیریت و برگزاری مسابقات، تاسیس دبیرخانه ملی مسابقات برای تشریک مساعی دستگاهها و نهادهای ذیربط در برگزاری مسابقات ملی و جهانی مهارت است. با توجه به دانش کارشناسی و برنامه ای حاصل از برگزاری 9 دوره مسابقات جهانی و 18 دوره مسابقات ملی توسط سازمان آموزش فنی و حرفه ای کشور، در صورت شکل گیری دبیرخانه ملی، می توان به سرعت برنامه ملی مسابقات را آماده کرد و برنامه ریزی لازم را برای مسابقات ملی مهارت در سال آینده و مسابقات جهانی شانگهای چین در سال 2021 را انجام داد.

باید بپذیریم که اقتصاد آینده شدیدا دانش و مهارت محور است. تحولات شتابان و شگرفی که در دنیای کار و مشاغل به مدد تکنولوژیهای جدید در جریان است، نیازمند نظام پیشرفته، چابک و مهارت محور برای تربیت نیروی کار است. مشاغل کنونی در حال تغییر و حتی بعضا از بین خواهند رفت و مشاغل جدیدی جایگزین آنها می شوند. نظام آموزش سنتی که تاکیدش بر فراگیری دانش است و مهارت گریزی و متقاضیان کار را در دوره های طولانی آموزش معطل می کند دیگر به مانند گذشته قادر به تامین نیروی کار مورد نیاز بازار کار جدید نیست. وظیفه ی کلیدی دولت ها در چنین شرایط متحول شونده ای تضمین برخورداری نسل های جوان و آتی از مهارتهایی است که بدون آنها در معرض بیکاری ساختاری و ناشی از یک تقسیم کار مهارتی قرار خواهند گرفت. ارائه اطلاعات و آگاهی بخشی در مورد این تحولات و اطلاعاتی که والدین و خانواده های باید برای انتخاب مسیر درست آموزش و توانمندشدن فرزندانشان در اختیار داشته باشند نیز از ماموریتهای جدی دولتهاست. حمایت و صیانت از نیروی کار جز در ارتباط ارگانیک با یک نظام آموزش مدرن و آینده نگر مهارتی مقدور نیست و برای نسلهای آتی هیچ چتر حمایتی موثرتر از حمایت آموزشی و مهارتی عمل نخواهد کرد.

اتفاقات اخیر در حوزه مدیریت مهارت آموزی در کشورمان اعم از تصویب قانون نظام جامع آموزش و تربیت فنی، حرفه ای و مهارتی و شکل گیری شورای عالی، مجال بی نظیری را فراهم کرده است تا حرکت به سمت یک نظام آموزشی مهارت محور و مسئولیت پذیر به لحاظ اقتصادی و اجتماعی با سرعت و اطمینان بشتری صورت گیرد. تشکیل دبیرخانه ملی مسابقات، برنامه ملی سنجش مهارت نیروی کار و تاسیس مراکز ملی سنجش صلاحیت حرفه ای از اقدامات اولویت داری است که انتظار می رود به سرعت در دستور کار شورا قرار گیرد.

 










تاریخ درج خبر : دوشنبه ١١ شهريور ١٣٩٨ | ساعت درج خبر : ١١:٠٠ | تعداد نمایش خبر : 263
نظرات بینندگان
این خبر فاقد نظر می باشد
نظر شما
نام :
ایمیل : 
*نظرات :
متن تصویر:
 





صفحه اصلي|بروشور|تربيت مربي|پست الكترونيكي|منشور اخلاقي سازمان|English
بازديدکنندگان اين صفحه: 24619562 | بازديدکنندگان امروز: 10930 | کل بازديدکنندگان: 110998667 | بازديدکنندگان آنلاين: 15 | زمان بارگزاري صفحه: 0.3850 ثانيه